Zaadvaste groenten in de winter: hoe je het hele jaar door oogst uit je tuin haalt

• Geplaatst op 2 Februari 2026
• 0

De winter lijkt vaak een stille periode in de moestuin. Veel tuiniers stoppen met zaaien en oogsten zodra de dagen korter worden. Toch is het mogelijk om het hele jaar door verse groenten uit eigen tuin te eten. Zaadvaste rassen bieden hierin grote voordelen. Ze zijn vaak winterhard, groeien door bij lage temperaturen en laten zich makkelijk combineren met beschermde teelt. Bij De Zaderij verkopen we biologische zaden die speciaal geschikt zijn voor jaarrond tuinieren. In dit artikel lees je hoe je met zaadvaste groenten een wintervolle oogst realiseert, welke rassen het beste presteren en welke praktische maatregelen je neemt om succes te boeken.

Waarom winterteelt met zaadvaste rassen zo goed werkt

Zaadvaste groenten zijn generaties lang geselecteerd op vitaliteit. Veel rassen dragen eigenschappen mee die ze bestand maken tegen kou, vorst en weinig licht. Hybride rassen zijn vaak gefokt voor snelle groei in warme seizoenen. Ze schieten door of bevriezen snel. Zaadvaste varianten blijven langer productief. Ze vormen dikkere bladeren die vorst beter verdragen. Sommige groeien zelfs door als de temperatuur onder nul duikt.

Een tweede voordeel is zaadwinning. Je kunt in de herfst zaad oogsten van sterke planten. Dit zaad kiemt vaak beter in koude omstandigheden omdat het al aangepast is aan jouw tuin. Na een paar seizoenen heb je rassen die perfect passen bij het lokale winterklimaat.

Winterteelt bespaart ook geld. Je hoeft geen dure groenten uit de winkel te kopen. Je gebruikt bestaande bedden efficiënt. De bodem blijft bedekt en beschermd. Dit voorkomt erosie en houdt bodemleven actief.

Beste zaadvaste rassen voor de winter

Sommige gewassen uit ons assortiment blinken uit in koude maanden. Hieronder de toppers.

Boerenkool. Leeuweriktongen is een oud Noord-Duits ras. Het groeit tot meer dan een meter hoog en verdraagt strenge vorst. De bladeren worden zoeter na een nachtvorst. Oogst van oktober tot maart. Zaai in juli of augustus voor winterteelt.

Palmkool. Nero di Toscana vormt lange, donkere bladeren. Hij is niet winterhard genoeg voor open veld in strenge winters, maar onder vliesdoek of in een koude bak groeit hij door tot februari. De smaak is mild en nootachtig.

Spinazie. Tineke's spinazie schiet traag door. Zaai eind augustus voor een herfst- en winteroogst. Hij verdraagt lichte vorst. Bescherm met vliesdoek bij strenge kou. Je plukt jonge bladeren tot in april.

Veldsla. Veldsla Favor groeit het hele jaar door. Zaai van april tot oktober. Late zaaiingen geven oogst in het voorjaar. Hij is vorstbestendig en blijft fris onder sneeuw.

Prei. Prei-rassen uit ons assortiment overwinteren goed. Ze groeien langzaam door bij lage temperaturen. Oogst van november tot april. Laat ze gewoon in de grond staan.

Snijbiet en postelein. Deze bladgroenten zijn winterhard. Snijbiet uit het starterspakket groeit door tot in de winter. Postelein verdraagt vorst en geeft verse blaadjes.

Boerenkool en palmkool zijn de absolute winterkampioenen. Ze leveren maandenlang blad zonder veel bescherming.

Beschermde teelt: koude bak, vliesdoek en tunnel

Een koude bak of mini-kas maakt het verschil. Dit zijn eenvoudige constructies met een glazen of plastic deksel. Ze houden vorst buiten en laten licht door. Zaai winterharde rassen in september of oktober. De planten groeien langzaam door. Oogst tot maart of april.

Vliesdoek is goedkoop en effectief. Leg het over het bed bij vorst. Het beschermt tot min vijf graden. Verwijder het overdag bij dooi om schimmel te voorkomen.

Folietunnels of lage boogjes met plastic werken ook goed. Ze verhogen de temperatuur met enkele graden. Ideaal voor prei, spinazie en veldsla.

Mulch de bodem met stro of bladeren. Dit isoleert de wortels en houdt vorst buiten. Wormen blijven actief onder de deklaag. De bodem warmt sneller op in het voorjaar.

Zaaien en planten voor winteroogst

Timing is cruciaal. Zaai wintergewassen later dan zomergewassen. Boerenkool zaai je in juni of juli. Spinazie en veldsla in augustus of september. Prei zaai je al in april, maar plant uit in juli voor winteroogst.

Plant op een zonnige plek. Winterzon is zwak. Kies een beschutte locatie uit de wind. Bemest matig met compost. Te veel stikstof maakt planten zacht en vatbaar voor vorst.

Dun de zaailingen uit. Dit geeft sterke planten die beter overwinteren. Houd voldoende ruimte tussen rijen. Dit bevordert luchtcirculatie en voorkomt schimmel.

Combineren met andere wintertechnieken

Laat sommige gewassen staan voor zaadwinning. Boerenkool en palmkool bloeien in het voorjaar. Bestuivers komen vroeg op bezoek. Je oogst zaad en ondersteunt bijen tegelijk.

Combineer met groenbemesters. Zaai rogge of haver in september. Ze bedekken de bodem en beschermen tegen vorst. Maai af in het voorjaar. De resten vormen mulch voor nieuwe gewassen.

Probeer ons XL-pakket. Het bevat rassen die geschikt zijn voor jaarrond teelt. Je bouwt snel een winterbestendig assortiment op.

Ervaringen van tuiniers en telers

Veel klanten oogsten in januari nog verse boerenkool en spinazie. Ze gebruiken alleen vliesdoek en mulch. Telers zoals die van de Naoberhoeve laten planten overwinteren in open veld. Ze merken dat zaadvaste rassen beter presteren dan hybriden bij kou.

Lees meer in ons artikel over zelf zaad telen. Het geeft tips voor winterteelt.

Het voordeel van jaarrond tuinieren

Winterteelt geeft verse groenten zonder transport. Je bespaart geld en vermindert je ecologische voetafdruk. De tuin blijft productief. Bodemleven blijft actief. Je hoeft geen kas te bouwen. Een koude bak of vliesdoek volstaat vaak.

Voor meer inspiratie bekijk het handboek ecologisch tuinieren. Het boek Thuis in de moestuin bevat uitgebreide winteradviezen.

Begin dit najaar

Zaai nu boerenkool, spinazie en veldsla. Bescherm met mulch en vliesdoek. Volgend jaar oogst je in de winter. Bestel zaden uit ons groentezaden assortiment. Bezoek een verkooppunt voor persoonlijk advies.

Vragen over winterteelt? Neem contact op via onze servicepagina.

Zaadvaste groenten maken wintertuinieren eenvoudig en lonend. Je eet het hele jaar door uit eigen tuin. Probeer het dit seizoen. Je zult verrast zijn hoe makkelijk het gaat en hoe vers de oogst smaakt.